تاثیر تنوع شؤون معصوم بر استنباط فقها و رفع تعارض روایات

نوع مقاله: علمی پژوهشی

چکیده

تاثیر تنوع شؤون معصوم بر استنباط فقها و رفع تعارض روایات·
امیر صفا حسینی [1]
جلال عراقی[2]
چکیده:
وظیفه پیامبر (ص) و امام (ع) ابلاغ پیام الهی است و به همین جهت بسیاری از دستورات صادره از آنان مستند احکام شرعی قرار گرفته است، اما این شأن، تنها شأن پیامبر (ص) و امام (ع) نمی باشد، بلکه معصومان دارای شؤون دیگری نظیر تطبیق، تفسیر، ولایت، قضاوت و ... می باشند.
در این نوشتار، تلاش شده است تا علاوه بر معرفی برخی از شوون معصوم که مورد استفاده فقها قرار گرفته، با تتبع گسترده در کتب فقهی و روایی، مستندات فقها در استنباط برخی احکام فقهی مورد ملاحظه قرار گرفته، و روشن گردد که برخی از اختلافات فتاوا در میان فقها ناشی از نوع نگرش آنان به جهت صدور روایات است، و این امر موجب گردیده فقیهی روایتی را ناشی از شأن ابلاغ دانسته و حکم مستنبط از آن را حکمی الهی و ابدی فرض کند و از سوی دیگر مجتهدی همان روایت را ناشی از شأن حکومت یا قضاوت دانسته و آن را حکمی موقتی می پندارد، در نتیجه روایت مزبور را از سنخ روایات فقهی جدا دانسته و مستند حکم فقهی خود قرار نمی دهد.
استفاده دیگری که فقها از این نوع نگرش به روایات می کنند حل تعارض روایات است.
توجه به جهت صدور روایات و تفکیک آنان از یکدیگر می تواند افق های جدیدی را پیش روی پژوهشگران این عرصه قرار دهد.
واژگان کلیدی: شوون معصوم ، حکم فقهی ، حکم موقت تعارض روایات.




· تاریخ دریافت :  17/6/1395  تاریخ پذیرش نهایی : 20/12/1396



[1]- دانشجوی گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی، دانشگاه مفید قم، ایران( نویسنده مسوول). Amirhosin safahosini@gmail.com


[2] - دانشجوی گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی، واحد سمنان، دانشگاه آزاد اسلامی، سمنان، ایران.